Po blisko ośmiu dekadach trzej żołnierze Armii Krajowej związani z Obwodem Dębica oraz ich współpracownik ze Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość” zostali uroczyście pochowani na Cmentarzu Osobowickim we Wrocławiu. Wśród 49 ofiar komunistycznych represji, które 21 października spoczęły w Kwaterze Żołnierzy Niezłomnych, znalazły się postacie mocno związane z historią dębickiego podziemia.
Dębicki ślad wśród 49 pochowanych
W uroczystości pożegnano ppłk. Ludwika Marszałka „Zbroję”, oficera Wojska Polskiego, komendanta Obwodu AK Dębica, a później kierownika Wrocławskiego Okręgu Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”.
W tej samej kwaterze spoczęli także kpt. Jan Klamut „Górski”, oficer Obwodu AK Dębica i informator WiN w Ludowym Wojsku Polskim w Kłodzku, oraz por. Stanisław Dydo „Steinert”, żołnierz dywersji Obwodu AK Dębica, który pełnił obowiązki kierownika Wrocławskiego Okręgu WiN.
Towarzyszy im Władysław Cisek „Roma”, żołnierz Bazy AK w Budapeszcie i kierownik Wydziału Informacji Wrocławskiego Okręgu WiN.
Wszyscy czterej zginęli tego samego dnia
Marszałek, Klamut, Dydo i Cisek zostali zamordowani we Wrocławiu 27 listopada 1948 roku. Przez kolejne dekady ich szczątki pozostawały w dawnych kwaterach więziennych Cmentarza Osobowickiego, gdzie po wojnie potajemnie grzebano osoby zabite i zmarłe w miejscowych więzieniach.
W latach 2024–2026 Instytut Pamięci Narodowej prowadził tam ekshumacje. Pogrzeb był jednym z etapów działań zmierzających do identyfikacji, upamiętnienia i godnego pochowania ofiar komunistycznego aparatu represji.
Prezydent RP i przedstawiciel Dębicy na uroczystościach
W ceremonii uczestniczył prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Karol Nawrocki. W swoim wystąpieniu mówił o pamięci o żołnierzach podziemia niepodległościowego i przywołał słowa Łukasza Cieplińskiego „Pługa”. Złożył również wieniec przed Pomnikiem „Ofiarom Terroru Komunistycznego 1945–1956”.
W kaplicy cmentarnej odprawiono mszę świętą w intencji ofiar, a następnie przeprowadzono uroczysty pochówek. Obecne były rodziny zamordowanych, przedstawiciele władz państwowych i samorządowych, wojska, instytucji publicznych oraz środowisk kombatanckich i patriotycznych. Dębicę reprezentował zastępca burmistrza Maciej Małozięć.
IPN nadal przywraca nazwiska i miejsca pochówku
Uroczystość we Wrocławiu objęła łącznie 49 osób, które po zakończeniu II wojny światowej działały w strukturach polskiego podziemia niepodległościowego i padły ofiarą represji komunistycznych.
Dla rodzin i lokalnych społeczności zakończył się tym samym jeden z najdłuższych etapów poszukiwania godnego miejsca spoczynku. Działania IPN dotyczące dawnych kwater więziennych i ofiar komunistycznych represji są nadal prowadzone.
Dziękujemy, że przeczytałeś nasz artykuł do końca.
Bądź na bieżąco! Obserwuj, komentuj i udostępniaj.
Masz temat? Napisz do nas: kontakt@kurierdebicki.pl

